Öğrenci Sürücüler için Rehber

Yorumlar

Transkript

Öğrenci Sürücüler için Rehber
Öğrenci Sürücüler için Rehber
ÖĞRENCİ
SÜRÜCÜ
BİLGİ SETİ
Turkish
VicRoads tarafından bastırılmıştır
Birinci Baskı 2007
Bu eserin telif hakkı (copyright) VicRoads
60 Denmark Street, Kew, Victoria 3101
Avustralya Ulusal Kütüphanesi katalog
kurumuna aittir. 1968 Tarihli Telif Hakları
©Roads Corporation, Victoria.
bilgileri:
Yasasında izin verilen kullanım şekilleri
Avustralya 2007
Roads Corporation,
hariç, VicRoads kurumundan yazılı izin
Guide for Learners: learner kit
alınmaksızın hiç bir bölümü hiç bir şekilde
Includes Learner Log Book.
çoğaltılamaz.
ISBN 978-0-7311-9139-0
Trafik yasaları ve hukuki şartlar
1. Automobile driver education – Victoria
– Handbooks, manuals, etc.
Trafik
yasalarında
değişiklikler
zaman
yapılmaktadır.
zaman
Öğrenci
sürücülerde aranan şartlar ve sıvanlar
2. Learning to drive – Victoria
da buna bağlı olarak değişebilmektedir.
– Handbooks, manuals, etc.
Ehliyet sınavınıza hazırlanırken Tek Başına
3. Learner Log Book – Victoria
– Handbooks, manuals, etc.
I. Roads Corporation (Vic)
343.9450946
Araç Kullanmaya Geçiş (Road to Solo
Driving) kitabının en son baskısını ve
mevcut ehliyet sınavı broşürlerini okumak
ve
çalışmak
sizin
sorumluluğunuzdur.
Bu kitabın en son baskısına ve değişiklik
bildiren ek sayfalarına sahip olmak sizin
Çeşitli kuruluşlar bu kitabın hazırlanmasına
sorumluluğunuzdur. Eğer emin değilseniz,
katkıda bulunmuştur. Bu katkılarından
VicRoads Müşteri Hizmetleri Merkezlerine
dolayı teşekkür ederiz.
danışınız.
Bu kitap sadece bir rehberdir. Hukuki bilgi
yerine geçmez.
VRPIN 01857/1
İçindekiler
BU KİTABI KULLANMA ŞEKLİ
BU KİTABI KULLANMA ŞEKLİ
BAŞLAMADAN ÖNCE
S.2
‘ARAÇ SÜRMEYİ ÖĞRENME’ İŞBİRLİĞİNİZ
KONTROL LİSTESİ
S.15
ARABAM DİREKSİYON PRATİĞİ YAPMAK İÇİN GÜVENLİ Mİ?
S.15
SİZE NEZARET EDEN SÜRÜCÜ SADECE BİR YOLCU DEĞİLDİR
S.3
SİZE NEZARET EDEN SÜRÜCÜYE ÖNERİLER
S.15
SÜRÜCÜ KURSU ÖĞRETMENLERİNİN KULLANILMASI
S.4
STRES
S.16
VİCTORİA KADEMELİ EHLİYET SİSTEMİ
AŞAMA 1: ARABAYA HAKİM OLMAK
SÜRÜCÜ EHLİYETİNE GİDEN ADIMLAR
S.5
HEDEFLER
S.17
YENİ SÜRÜCÜLERİN KAZA YAPMA ORANI
S.6
HEDEFLERİ GERÇEKLEŞTİRME YOLLARI
S.18
ÖĞRENCİ SÜRÜCÜ DÖNEMİ
S.7
SİZE NEZARET EDEN SÜRÜCÜYE ÖNERİLER
S.19
DENEME SÜRESİ (PROBATIONARY) EHLİYETİ
S.7
SÜRÜCÜ KURSU ÖĞRETMENİNİNDEN NE KADAR DERS ALMANIZ GEREKİR?
S.20
ARAÇ SÜRMEYİ AŞAMALI OLARAK ÖĞRENMEK
AŞAMA 2: ISSIZ YOLLARDA ARAÇ SÜRMEK
DÖRT AŞAMA
S.9
AŞAMALARDAN GEÇERKEN
S.10
İLERLEMENİZİ İZLEMEK İÇİN
İLERLEMENİZİ İZLEMEK İÇİN
S.11
120 SAATİ HEDEFLEMEK
BAŞARINIZIN ANAHTARI PRATİK YAPMAKTIR
S.13
HEDEFLER
S.21
HEDEFLERİ GERÇEKLEŞTİRME YOLLARI
S.22
SİZE NEZARET EDEN SÜRÜCÜYE ÖNERİLER
S.23
‘GÜVENLİ’ NE DEMEKTİR?
S.24
İçindekiler
AŞAMA 3: ARAÇ SÜRMENİN ZOR OLDUĞU DURUMLAR
EHLİYETİNİZİ ALMAK İÇİN
HEDEFLER
S.25
HEDEFLER
S.37
HEDEFLERİ GERÇEKLEŞTİRME YOLLARI
S.26
HEDEFLERİ GERÇEKLEŞTİRME YOLLARI
S.37
SİZE NEZARET EDEN SÜRÜCÜYE ÖNERİLER
S.27
TEHLİKE ALGILAMA TESTİ
S.37
... VE SİZE NEZARET EDEN SÜRÜCÜYE BİRAZ DAHA ÖNERİLER
S.28
DİREKSİYON SINAVI
S.38
TEHLİKELERİ DÜŞÜNMEK
S.29
BİR SÜRÜCÜYÜ TEHLİKELİ YAPAN NEDİR?
S.29
GERÇEKLER
S.39
AKLINIZI ARAÇ SÜRMEYE VERİNİZ
S.30
DAHA GÜVENLİ BİR SÜRÜCÜ OLMA YOLLARI
S.40
TEHLİKELERE DİKKAT EDİNİZ
S.31
NEZARET EDEN SÜRÜCÜLERE BAZI ÖNERİLER
S.41
BOL ŞANS!
S.42
AŞAMA 4: TEK BAŞINA ARAÇ SÜRME PROVASI
HEDEFLER
P EHLİYETİ İLE GÜVENLİ ARAÇ SÜRME YOLLARI
DAHA FAZLA BİLGİ İSTER MİSİNİZ?
S.33
SİZE NEZARET EDEN SÜRÜCÜYE ÖNERİLER
S.34
TEHLİKE ALGILAMA
S.43
HEDEFLERİ GERÇEKLEŞTİRME YOLLARI
S.35
EHLİYET SINAVI
S.43
DENEME SÜRESİ (PROBATIONARY) EHLİYETİ
S.43
Bu kitabı kullanma şekli
Tebrikler! Öğrenci sürücü yazılı sınavını geçtiniz, size nezaret edecek
bir sürücü buldunuz ve şimdi güvenli araç süren bir deneme süresi
(probationary) sürücüsü olmak için gereken becerileri öğrenmeye
hazırsınız.
Ayrıca, görmeniz gereken bir de çok iyi bir web sitesi bulunmaktadır. L site
öğrenci sürücüler içindir ve pratik çalışma ile ilgili bilgi, aktiviteler, öneriler
yanısıra, sizin ve size nezaret eden sürücünün faydalı bulabileceği kaynaklar
bulunmaktadır. Web sitesinin adresi: www.lsite.vicroads.vic.gov.au
P’leri almadan önce en az 120 saat direksiyon pratiği yapmanız güvenli bir
araç sürücüsü olma yolundaki birinci büyük adımdır. Ayrıca size deneme süresi
(probationary) ehliyeti sınavına hazırlanmanızda yardımcı olacaktır.
Ayrıca, Kademeli Ehliyet Sistemi (Graduated Licensing System) hakkında daha
fazla bilgi almak için, www.arrivealive.vic.gov.au sitesini ziyaret ediniz.
Bu kitap pratik seanslarınızdan en iyi şekilde faydalanmanıza, ihtiyaç
duyduğunuz temel araç sürme tecrübesini kazanmanıza ve P’leri almak için
çalışırken gösterdiğiniz ilerlemeyi izlemenize yardımcı olacaktır.
Önemli bir başka faydası da, öğrenci sürücü döneminizi dört temel aşamada
sistemli olarak yapmanıza ve böylece daha güvenli araç süren bir öğrenci
sürücü ve deneme süresi sürücüsü olmanıza yardımcı olacaktır.
Siz ve size nezaret eden sürücü ile işbirliği içinde çalışmanız ve her ikinizin de
bu kitabı okuması gerekmektedir.
Ehliyet alabilmeniz için, P’ler için başvurduğunuzda 21 yaşından büyük
değilseniz, en az 120 saat araç sürme tecrübeniz olduğunu göstermek için
bu kitaptaki Öğrenci Sürücü Pratik Defterini (Learner Log Book) doldurmanız
gerekecektir.
Öğrenci Sürücü Pratik Defteri’nin 1, 2 ve 3. Sayfalarını OKUMALISINIZ.
Eğer Öğrenci Sürücü Pratik Defterini doğru olarak doldurmazsanız,
deneme süresi ehliyeti sınavına giremeyeceksiniz. Sınav randevusunu
ve ücretini kaybedeceksiniz ve deneme süresi ehliyeti sınavına
girebilmek için en az altı hafta beklemeniz gerekecektir.
BAŞARININ ANAHTARL ARI
Araç sürmeyi öğrenmek sizin ve size nezaret eden sürücü arasında
işbirliği gerektirmektedir.
Siz ve size nezaret eden sürücünün bu kitabı okuması ve bir rehber
olarak kullanması gerekmektedir.
Ayrıca, size nezaret eden sürücülere Öğrenci Sürücüye Nezaret Eden
Sürücüler için Rehber (Guide for Supervising Drivers) kitabını veriniz ve
okuduklarından emin olunuz.
L site web sitesini ziyaret ediniz: www.lsite.vicroads.vic.gov.au
‘Araç sürmeyi öğrenme’ işbirliğiniz
Araç sürmeyi öğrenmeniz en iyi size nezaret eden sürücü ile yakın bir
işbirliği kurduğunuz zaman gerçekleşmektedir.
SİZ NEZARET EDEN SÜRÜCÜ SADECE BİR YOLCU DEĞİLDİR
Onların önemli bir görevi vardır ve her ikinizin birlikte çalışması gerekmektedir.
Size nezaret edecek sürücüyü dikkatli seçiniz. Bu kişi anne ya da babanız, bir
akrabanız veya hatta bir aile dostunuz olabilir. Ama bu kişiyle anlaşamıyorsanız,
başka birini bulmanız daha iyi olabilir. Size nezaret eden sürücünün tam (deneme
süresi (P) ehliyeti olmaz) sürücü ehliyetine sahip olması gerekmektedir.
Size nezaret edecek en iyi sürücü güvenli bir sürücü olduğunu düşündüğünüz
bir kişidir.
■ Onların görevi size pratik direksiyon çalışması için zaman ayırmak ve
gerektiğinde önerilerde bulunmaktır.
■ Sizinle birlikte bu kitaptaki aşamaları esas alan pratik çalışma seansları ve
seyahatleri planlamaları gerekmektedir – basit araç sürme aktivitelerinden
başlayarak zamanla siz tecrübe kazandıkça daha zorlaşması gerekir.
Araç sürmeyi öğrenmek stresli olabilir. Hata yapabilirsiniz ve size nezaret eden
sürücü panikleyebilir veya kızabilir. Buna hazırlıklı olun ve sinirlerinize hakim
olmaya çalışınız.
Pratik çalışma sırasında işler biraz kontrolden çıkmaya başlamışsa, arabayı
durdurunuz (güvenli bir şekilde) ve durumun sakinleşmesini bekleyiniz. Seansı
bırakıp, bir kaç gün sonra tekrar başlayabilirsiniz. Size nezaret eden sürücü ile iyi
bir şekilde çalışabilmeniz çok önemlidir.
Arkadaşlarınıza iyi bir sürücü kursu öğretmeni bulup bulmadıklarını sorunuz.
SÜRÜCÜ KURSU ÖĞRETMENLERİNİN KULLANILMASI
BAŞARININ ANAHTARLARI
Bazı kişiler araç sürmeyi öğrenirken sürücü öğretmenlerinden ders
almaları yararlı olabilir. Öğretmen pratik direksiyon çalışmasının ve
tecrübenin yerini alamaz ancak, yararlı olabilir.
Size nezaret edecek sürücüyü dikkatli seçiniz – bu kişi güvenli araç
kullanan ve anlaşabileceğiniz bir kişi olmalıdır.
Sürücü kursu öğretmeni seçerken, anlaşabileceğiniz bir kişi
olmasına dikkat ediniz. Size en uygun öğretmeni bulmak için biraz
araştırma yapmaya değer.
Eğer ortam gerginleşirse, pratik direksiyon çalışmasını durdurunuz.
Bir sürücü kursu öğretmeninden ders almayı düşünebilirsiniz – ancak
unutmayın, bu bol bol pratik yapmanın yerini tutmaz.
Sürücü kursu öğretmeni size ve size nezaret edecek sürücüye
nelerin pratik çalışmasını yapmanız gerektiğini söyleyebilir ve size
nezaret edecek sürücü öğretmeninizden bazı yararlı tavsiyeler
alabilir. Öğretmeniniz yeni ve zor araç sürme ortamlarında
başlangıç olarak pratik çalışma yaptırabilir.
Bazı öğretmenler öğrenci sürücüye nezaret edecek sürücülerle
daha rahat çalışırken, bazıları ise o kadar rahat olmayabilir.
Bazıları ise nezaret eden sürücünün derse katılmasına izin bile
verebilmektedir.
Arkadaşlarına iyi bir sürücü öğretmeni bulup bulmadıklarını
sorunuz.
Victoria Kademeli Ehliyet Sistemi
Deneme süresi (Probationary) ehliyeti sahibi olan sürücülerin kaza
yapma ihtimali tecrübeli sürücülere göre, özellikle de ehliyetlerini
yeni aldıkları dönemlerde, çok daha yüksektir. Bu nedenle, sizin daha
güvenli araç süren bir sürücü olmanıza yardımcı olmak amacıyla
Victoria’da Kademeli Ehliyet Sistemi (Graduated Licensing System)
uygulanmaktadır. Bu sistem Avustralya ve yurtdışındaki araştırmaları
esas almaktadır.
SÜRÜCÜ EHLİYETİNE GİDEN ADIMLAR
Tam ehliyet almadan önce üç aşamayı (veya yaşı büyük olan sürücüler de iki
aşamayı) tamamlamanız gerekecektir:
■ Birinci aşama en az 12 aylık öğrenci sürücü dönemidir. Bu süre içinde en az
120 saat bir sürücü nezaretinde araç sürme tecrübesi kazanmış olmanız ve
bunun bu kitabın arkasında verilen Öğrenci Sürücü Pratik Defterine (Learner
Log Book) kaydedilmiş olması gerekmektedir.
■ Deneme süresi ehliyeti sınavını geçtikten sonra, önce bir yıllık P1
deneme ehliyeti süresini ve ardından da üç yıllık P2 deneme ehliyeti
süresini tamamlamanız gerekmektedir. Bu dönemlerin özel koşulları
bulunmaktadır.
Kademeli Ehliyet Sistemi acemi sürücülerin daha güvenli araç sürme becerileri
kazanmalarına zaman yaratmaktadır. Acemi sürücünün tecrübesi arttıkça
ve daha da olgunlaştıkça tam sürücü ehliyeti hakkına doğru kademeli bir
geçiş sunmaktadır. Acemi sürücülerin güvenli olmalarına aşağıdaki şekillerde
yardımcı olmaktadır:
■ Bu üç aşamadan oluşan Kademeli Ehliyet Sistemi sayfa 6’daki şemada
■ Daha uzun öğrenme süresi sayesinde öğrenci sürücüler tek başlarına araç
■ Eğer deneme süresi ehliyetine başvurduğunuz tarihte, 21 yaşında veya
sürmeye daha iyi hazırlamaktadır.
■ Deneme süresi ehliyeti olan sürücüleri riski yüksek durumlardan uzak tutarak
korumaktadır.
■ Deneme süresi ehliyeti olan sürücüleri daha güvenli araç sürme davranışları
kazanmaya ve yasalara uygun şekilde araç sürmeye teşvik etmektedir.
gösterilen Yeni ehliyet alan sürücüler kaza profilini iyileştirmeye yardımcı
olmak için tasarlanmıştır.
daha büyükseniz, tam ehliyet almadan önce sadece iki ehliyet aşamasını
tamamlamanız gerekecektir; öğrenci sürücü dönemi ve ardından da üç yıllık
P2 deneme ehliyeti süresi. Ayrıca, minimum öğrenci sürücü permit süresi
de daha kısa olacaktır (21 ile 24 yaş arasındakilerde altı ay, 25 yaş ve daha
büyüklerde üç ay).
YENİ SÜRÜCÜLERİN KAZA YAPMA ORANI VE KADEMELİ EHLİYET SİSTEMİ
Victoria Kademeli Ehliyet Sistemi
ÖĞRENCİ SÜRÜCÜ (LEARNER) DÖNEMİ
DENEME (PROBATIONARY) SÜRESİ
■ P Ehliyeti için başvurduğunuz tarihte, 21 yaşın altındaysanız, en az 12 ay
Victoria eyaletinde deneme süresi dört yıldır (veya yaşı büyük olan sürücüler
için üç yıl).
■ Ayrıca, deneme süresi ehliyeti (probationary licence) sınavına girmeden
■ Bu süre bir yıllık P1 deneme süresi ehliyeti ile başlamakta ve ardından üç
süreyle öğrenci sürücü ehliyeti sahibi olmanız gerekmektedir.
önce, en az 120 saat pratik defterine kaydedilmiş araç sürme (size nezaret
eden bir sürücü ile birlikte) tecrübeniz olması gerekmektedir.
■ Her ne kadar 120 saat çok uzun gibi gözükse de, aslında değildir. Öğrenci
sürücülerin çoğu 2 yıl permit sahibi olmaktadır – bu kişiler için 120 saat
her hafta bir saatin biraz üzerinde araç sürmeleri demektir. Bu kitap öğrenci
sürücü döneminden ve 120 saatinizden en iyi nasıl faydalanabileceğiniz
konusunda tavsiyelerde bulunmaktadır.
■ Öğrenci sürücü permit’inin süresi 10 yıl olduğu için araç sürmeyi öğrenme
sürecinde aceleye gerek yoktur.
■ Yeterli pratik tecrübe kazandığınızı kanıtlamak için Öğrenci Sürücü Pratik
Defteri (Learner Log Book) tutmanız gerekecektir. Öğrenci Sürücü Pratik
Defteri’nin 1, 2 ve 3. Sayfalarını OKUMALISINIZ. Eğer Öğrenci Sürücü Pratik
Defteri doğru olarak doldurmazsanız, deneme süresi ehliyeti sınavına
giremeyeceksiniz. Sınav randevusunu ve ücretini kaybedeceksiniz ve
deneme süresi ehliyeti sınavına girebilmek için en az altı hafta beklemeniz
gerekecektir.
■ Öğrenci sürücü permit’i sahipleri için geçerli olan özel kısıtlamalar ve
koşullar 8. sayfadaki şemada gösterilmektedir.
yıllık P2 deneme süresi ehliyeti ile devam etmektedir.
■ P1 ehliyeti sahibi olduğunuz süre içinde ekstra kısıtlamalara uymak
zorundasınız. Ceza puanı limitini aşmak gibi yanlış bir şey yapmanız halinde
P1 ehliyeti süresi en az altı ay uzatılabilir.
■ P2 deneme ehliyeti süresi içinde, P1 ehliyetli sürücülere uygulanan bazı
ekstra kısıtlamalar kaldırılmakla birlikte bazı özel kısıtlamalar bulunmaktadır.
Ceza puanı limitini aşmak gibi yanlış bir şey yapmanız halinde P2 ehliyeti
süresi en az altı ay uzatılabilir.
■ İlk defa ehliyet aldığınız tarihte 21 yaşın üzerinde iseniz, doğrudan P2
deneme süresi ehliyetine geçiyorsunuz.
■ P1 ve P2 deneme süresi ehliyeti sahiplerine uygulanan özel kısıtlamalar ve
koşullar 8. sayfadaki şemada gösterilmektedir.
K ADEMELİ EHLİYET SİSTEMİ
P1 DENEME SÜRESİ
ÖĞRENCİ SÜRÜCÜ
(DENEME SÜRESİ EHLİYETİ ALINDIĞINDA 21 YAŞIN
P2 DENEME SÜRESİ
ALTINDA İSE)
MİNİMUM YAŞ
16 yaş
18 yaş
1 yıl
■ Kırmızı P1 levhalarını takmak
19 yaş
3 yıl
■ Yeşil P2 levhalarını takmak
■ Tam ehliyeti olan (deneme süresi ehliyeti
■ Araç sürerken ehliyetini bulundurmak
■ Araç sürerken ehliyetini bulundurmak
■ Araç sürerken öğrenci sürücü permit’ini
■ Kandaki alkol oranı (BAC) sıfır olmalıdır
■ Kandaki alkol oranı (BAC) sıfır olmalıdır
■ Elde tutulan cep telefonu kullanılması
■ Her hangi bir şekilde cep telefonu
■ Yüksek güçlü motorlu araç yasaktır
■ Yüksek güçlü motorlu araç yasaktır
■ Sürücünün akranı olan (16 – 21 yaş arası)
■ Sadece ehliyet türüne uygun araç sürebilir
■ Araçla bir şey çekmek yasaktır (iş amacıyla
■ Tam ehliyete geçebilmek için araç sürme
MİNİMUM SÜRE
1 yıl (21-24 yaş için 6 ay, 25 yaş + için 3 ay)
KOŞULL AR
■ L levhalarını takmak
olmaz) bir sürücü eşlik etmelidir
bulundurmak zorundadır
■ Kandaki alkol oranı (BAC) sıfır olmalıdır
■ Her hangi bir şekilde cep telefonu
kullanılması yasaktır
■ Araçla bir şey çekmek yasaktır
■ Sadece araba sürebilir
■ En az 120 saat pratik defterine kaydedilmiş
zorundadır
yasaktır
birden fazla yolcu taşıyamaz
veya birinin nezaretinde olursa izin
verilmektedir)
zorundadır
kullanılması yasaktır
(otomatik veya manuel vitesli)
sicili iyi olmalıdır
ve bir sürücünün nezaretinde yapılan araç
■ Sadece ehliyet türüne uygun araç sürebilir
sürme tecrübesi kazanmalıdır ve bunun
Öğrenci Sürücü Pratik Defterine (Learner Log
(otomatik veya manuel vitesli)
Book) kaydedilmesi gerekmektedir (eğer
■ P2 deneme süresine ehliyetine geçebilmek
21 yaşında küçükse).
için araç sürme sicili iyi olmalıdır
Ayrıntılı bilgi için www.arrivealive.vic.gov.au/gls web sitesinde Yeni Victoria Kademeli Ehliyet Sistemi (New Victorian Graduated Licensing System) Bilgi Broşürünü okuyunuz
Araç sürmeyi aşama aşama öğrenmek
Güvenli araç sürmeyi öğrenmek gözüktüğünden daha zordur. Araç
sürmek sadece trafik kurallarını bilmek ve arabayı yolda tutmak
değildir. Gerçekten güvenli bir sürücü olmak için yıllarca pratik tecrübe
kazanmak gerekmektedir – 120 saat bu uzun yolda ilk adımdır.
En önemli sürücü becerileri trafik içinde nasıl hareket edileceğini bilmek
ve farklı koşullarda güvenli araç sürebilmektir. Bu becerileri kazanmanın tek
yolu öğrenci sürücü olarak çeşitli trafik koşullarında bol bol araç sürme pratiği
yapmaktır.
Pratik çalışma seanslarınızın tecrübenize denk olması için planlamanız
gerekmektedir. Öğrenci sürücü döneminin hemen başında birden yoğun trafik
içine giremezsiniz veya yağışlı bir gecede araç süremezsiniz. Acemi bir sürücü
olduğunuz için zor trafik şartlarında araç sürmeye hazır değilsiniz.
Bol bol pratik yapmanız gerekmektedir. Sınava girdiğinizde tek başınıza
araç sürmeye gerçekten hazır olabilmenize yardımcı olmak için araç sürme
seanslarınızı planlı yapmalısınız.
Bu kitap öğrenci sürücü dönemini dört aşamaya ayırmaktadır. Güvenli bir
sürücü olabilmek için her bir aşamayı geçmeniz gerekmektedir.
Araç sürmeye basit ortamlardan başlayıp tecrübe kazandıkça daha zor
ortamlara geçiniz.
DÖRT AŞAMA
■ 1. AŞAMA arabanıza hakim olmaktır. En kısa aşama budur ve amaç trafik
olmayan ıssız alanlarda aracı güvenli bir şekilde çalıştırmayı, durdurmayı ve
direksiyon hakimiyeti kazandırmayı amaçlamaktadır.
■ 2. AŞAMA yeni öğrendiğiniz direksiyon hakimiyeti becerilerini kullanmayı
ve çok az trafik bulunan ıssız yollarda yolu kullanan başkalarına dikkat etmeyi
kapsamaktadır.
■ 3. AŞAMA daha uzun sürmekte ve Aşama 1 ve 2’de öğrendiğiniz
becerileri daha kalabalık yollarda ve daha zor trafik koşullarında kullanmayı
içermektedir. Şimdi gerçek bir sürücü olmaya başlıyorsunuz. Çeşitli trafik
koşullarında güvenli araç sürebilmek için trafik ve diğer tehlikeler karşısında
nasıl hareket edilmesi gerektiğini öğreniyorsunuz.
■ 4. AŞAMA da uzundur ve en uzun aşama olabilir. Sanki tek başınıza araç
sürermiş gibi araç sürmeyi içermektedir. Arabanızın üzerinde L levhaları
ve yanınızda da size nezaret eden bir sürücü bulunmaya devam etse de,
aracı sürerken kararların çoğunu kendi kendinize vermeyi öğreneceksiniz.
Hedefiniz, çok farklı ortamlarda tek başına araç süren bir sürücü gibi bol
bol tecrübe kazanmaktır. Daha sonra tek başınıza trafiğe çıktığınızda, hazır
olacaksınız.
AŞAMALARDAN GEÇERKEN
Her bir aşamayı size nezaret eden sürücü ile birlikte çalışarak geçmelisiniz.
Her bir aşamada önce hedefleri gerçekleştirmeli ve sonra bir sonraki aşamaya
geçmelisiniz. Eğer bu işlemi kademe kademe yaparsanız ve yeterli pratik
tecrübe kazanırsanız, tek başına araç süren bir sürücü olmaya hazır hale
geldikçe kendinizdeki ilerlemeyi göreceksiniz.
Unutmayınız, bu dört aşama birbirinden tamamen ayrı aşamalar değildir.
■ Her bir aşama bir sonrakinin temeli olmaktadır – bir sonraki aşamaya
geçmeden önce her bir aşamayı eksiksiz tamamlamanız gerekmektedir.
■ Başlangıç aşamaları öğrenci sürücü dönemi boyunca pratik yapmanız
gereken becerileri içermektedir. Bu becerilerden sınava tabi tutulabilirsiniz.
Bu nedenle bu becerileri baştan sona çalışmaya devam etmeniz iyi olur!
■ 1. Aşamadaki düşük hız becerileri tüm öğrenci sürücü dönemi boyunca
gelişmeye devam edecektir. Dolayısıyla bu becerilerin pratik çalışmasını
yapmanız ve kontrol etmeniz gerekecektir.
■ 2. Aşamada öğrendiğiniz park etme ve üç adımda dönüş becerileri, 3. ve 4.
Aşamalarda pratik yapmaya devam etmezseniz unutulacaktır.
Unutmayınız, bir sonraki aşamaya geçmeye hazır olup olmadığınızı belirlemek
için bir sürücü kursu öğretmenine danışabilirsiniz.
10
İlerlemenizi izlemek için
Başarılı bir öğrenci sürücü dönemi geçirmek için, plan yapıp
uygulamanız, her bir aşamadaki hedefler ile gösterdiğiniz ilerlemeyi
karşılaştırmanız ve araç sürdüğünüz süre ve ortamları Öğrenci Sürücü
Pratik Defterine (Learner Log Book) kaydetmeniz gerekmektedir.
Dört aşamanın her birini sistemli bir şekilde geçiniz. Sizin ve size nezaret
edecek sürücünün pratik direksiyon çalışması süresini nasıl kullanacağınızı
planlamanız gerekecektir.
Becerilerinizdeki ilerlemeyi izlemek için her bir aşamadaki HEDEF listesini
kullanabilirsiniz. Bu hedefler sizin ve size nezaret eden sürücünün bir sonraki
aşamaya ne zaman geçileceğine karar vermesine yardımcı olacaktır.
Ne yaptığınızı izlemek için Öğrenci Sürücü Pratik Defteri (Learner Log Book)’u
kullanınız. Ne tür ortamlarda araç sürme tecrübesi kazanmaya ağırlık
vereceğinizi belirlerken size iyi bir rehber olacaktır.
11
BAŞARININ ANAHTARLARI
Kendinizi ve size nezaret edecek sürücüyü hazırlayınız!
Pratik direksiyon çalışması seanslarınızı planlayınız.
Öğrenci Sürücü Pratik Defterini (Learner Log Book) günü gününe
doldurunuz.
12
120 saat hedefi
BAŞARINIZIN ANAHTARI PRATİK YAPMANIZDIR
Victoria eyaleti en az 120 saati gerekli görmektedir çünkü:
■ Mevcut araştırmalar yaklaşık 120 saat öğrenci sürücü olarak direksiyon
tecrübesi olan yeni ehliyet sahiplerinin kaza yapma riskinin yaklaşık 50 saat
tecrübesi olanlara göre yüzde 30 daha az olduğunu göstermektedir.
Öğrenci sürücülerin ehliyet almak veya direksiyon pratiği yapma hevesleri
değişebilmektedir. Öğrenci sürücü dönemi boyunca hevesinizin azalıp
çoğalması sizi şaşırtmamalıdır. Unutmayınız, güvenli bir P ehliyetli sürücü
olabilmek için bol bol düzenli pratik yapmanız gerekmektedir.
İnsanlar farklı şekillerde ve hızlarda öğrenmektedir. Bazı şeyleri kavramanın
kolay, bazılarının ise o kadar kolay olmadığını görebilirsiniz.
■ Trafik güvenliği uzmanları 120 saatin güvenli bir sürücü olma yolunda iyi bir
adım olduğunda hemfikirdirler.
Yalnız bu konuda strese girmeye gerek yok – pratik yapmak öğrenmenin en
iyi yoludur.
■ Ne kadar çok tecrübe kazanırsanız, hatta 120 saati de geçerek, o kadar daha
güvenli bir araç sürücüsü olursunuz.
Öğrenci sürücülerin çoğu 120 saatlik direksiyon pratiği sırasında sürücü kursu
öğretmenlerini kullanmaktadır. Öğretmenlerden ders almak pratik direksiyon
çalışmasının ve tecrübenin yerini alamaz. Öğretmen belirli becerileri öğrenmede
yardımcı olabilir ve yoğun trafik içine veya otoyolara ve taşra karayollarına
çıkmaya hazır olup olmadığınız konusunda tavsiyelerde bulunabilir.
Pek çok genç iki yıl öğrenci sürücü olduğu için 120 saati tamamlamak o kadar
da zor değildir. İki yıl içinde haftada bir saatin biraz üzerinde direksiyon çalışması
yapmak bu hedefi kolayca gerçekleştirmenize yeterli olacaktır.
13
Unutmayınız, güvenli bir sürücü olma becerilerini kazanmanız P ehliyetinizi
aldıktan sonra uzun yıllar sürecektir.
BAŞARININ ANAHTARLARI
Hemen baştan iyi bir sürücü olmayı beklemeyiniz.
En azından 120 saatlik direksiyon tecrübesi sizin güvenliğiniz için
önemlidir ve kolaylıkla başarılabilir.
14
Başlamadan önce
Sürücü koltuğuna oturmadan önce kontrol etmeniz gereken bazı
şeyler vardır.
ARABAM DİREKSİYON PRATİĞİ İÇİN KULLANMAYA GÜVENLİ Mİ?
KONTROL LİSTESİ
Süreceğiniz her aracın güvenli olup olmadığını kontrol etmeniz
gerekmektedir. Her direksiyon pratiği seansından önce aşağıdaki
şeyleri birlikte kontrol ediniz:
Size nezaret eden sürücü ile birlikte bu kontrol listesini okuyunuz. Her kutuya
tamam işareti koyabilmeniz gerekmektedir.
Geçerli bir sürücü öğrenci permit’iniz var.
Tek Başına Araç Kullanmaya Geçiş (Road to Solo Driving) kitabına çalıştınız
(o trafik kurallarından bazılarını uygulamaya başlamak üzeresiniz!)
L levhalarını aracın önüne ve arkasına taktınız.
Siz ve size nezaret eden sürücü bir sürücü kursu öğretmeninden ders alma
seçeneğini düşündünüz.
■ Lastiklerin dişleri ve havaları yeterli olmalıdır.
■ Tüm farlar ve sinyal lambaları çalışır durumda olmalıdır.
■ Silecekler, su püskürtme delikleri ve korna çalışır durumda
olmalıdır.
■ Aracın tescilli olduğudan emin olmak için tescil (registration)
stikerine bakınız.
Sizin manuel vitesli araba kullanmanızı mümkün kılacak bir ehliyet
istiyorsanız, direksiyon pratik çalışması için manuel vitesli aracınız var.
Size nezaret edecek sürücünün geçerli bir tam (deneme süresi ehliyeti
olmaz) araba ehliyeti var.
Size nezaret edecek sürücü trafik kurallarını biliyor Tek Başına Araç
Kullanmaya Geçiş (Road to Solo Driving) kitabına baktı mı?
Siz ve size nezaret edecek sürücü araba sigortanızın öğrenci sürücüyü
kapsadığını kontrol ettiniz.
Size nezaret edecek sürücünün arabası iyi durumdadır (bunu birlikte kontrol
ediniz).
15
SİZE NEZARET EDEN SÜRÜCÜ İÇİN ÖNERİLER
Nezaret eden sürücülerin tam (deneme süresi ehliyeti sayılmaz)
ehliyeti olmalıdır.
İyi bir direksiyon pratiği verebilmesi için size nezaret eden sürücünün
dikkatli olması, yorgun ve stresli olmaması gerekir.
Bu sürücünün ehliyeti yanında bulunmalı, ön yolcu koltuğunda
oturmalıdır. Kan alkol oranları (BAC) .05 veya üzerinde olamaz.
Öğrenci sürücülerin uyması gereken bazı kurallar bulunmaktadır. Araç
sürerken:
■ L levhalarını aracın önünde ve arkasında görülebilir bir yere takınız.
■ Öğrenci sürücü permit’ini yanınızda bulundurunuz.
■ Kandaki alkol oranı (BAC) her zaman sıfır olmalıdır.
■ Her zaman tam ehliyeti olan (deneme süresi ehliyeti sayılmaz) bir sürücü
size refakat etmelidir.
■ Her zaman hız sınırlarına uyarak araç sürünüz.
Aracınızla trailer veya karavan çekemezsiniz ve araç sürerken kesinlikle cep
telefonu kullanamazsın ız (araç içi seti yolu ile veya elinizde tutarak).
Size nezaret eden sürücünün tam ehliyeti (deneme süresi ehliyeti sayılmaz)
olması gerekmektedir (iki yıllık) ve kanındaki alkol oranı (BAC) .05’den daha az
olmalıdır.
Direksiyon pratiği yaptığınız aracın trafiğe çıkmaya uygun durumda olduğundan
ve frenlerinin sağlam olduğundan emin olunuz.
STRES
Öğrenci sürücülerin ve onlara nezaret eden sürücülerin çoğu
arabada bazen gergin anlar ve kızgın atışmalar yaşamaktadır. Buna
şarşırılmaması gerekir – araç sürmeyi öğrenmek stresli olabilir.
Biraz strese hazırlıklı olunuz çünkü güvenli bir şekilde araba kullanmak
pek çok insanın zannettiğinden daha da karmaşık ve zorlu bir iştir.
Arabayı çalıştırmak, durdurmak ve direksiyonla yönlendirmek nispeten
kolaydır ancak karmaşık ortamlarda güvenli araç sürme becerileri
kazanmak ve bunları uygulamak çok zordur.
Araba sürmeyi sevimsiz bir iş haline getirmeyiniz. Aşağıdaki hususlar
her zaman aklınızda bulunsun:
■ Araç içinde gergin ve sinirli bir ortam doğarsa, arabayı durdurunuz
ve bir mola veriniz.
■ Araç sürme şartları daha da kötüleşir ve nezaret eden sürücü
ortamdan rahatsız olursa, direksiyon pratik seansını durdurunuz
ve arabayı onun sürmesini isteyiniz. Araba sürme seansları sizi
asla kaza yapma riski ile karşı karşıya bırakmamalıdır ve öğrenci
sürücüler ancak yetenekleri ölçüsünde araç sürmelidir.
■ Her ikiniz de birlikte işbirliği yapma kararınızdan gurur duymalısınız.
Her zaman kendinize bazen bir kaç hata olabileceğini ancak
ilerlemenin çok daha fazla olacağını hatırlatınız.
16
Aşama 1: Arabaya hakim olmak
İlk işiniz arabanın nasıl çalıştırıldığını, durdurulduğunu ve direksiyonla
yönlendirildiğini öğrenmektir.
Daha önce hiç sürücü koltuğunda oturmadıysanız, bu iş biraz zor
olabilir. Her ne kadar araç sürüyor olsanız da, size nezaret eden sürücü
trafiğe girmeden önce aşağıdaki listedeki her şeyi yapabildiğinizi
görmelidir.
Hedefler
Size nezaret eden sürücüye trafikten uzak, ıssız yerlerde aşağıdaki listedeki her
şeyi yapabildiğinizi gösterebildiğinizde Aşama 1’i geçmeye hazır hale gelmiş
olacaksınız:
Aracı kontrol cihazlarının nerede olduğunu bilmek.
Arabayı çalıştırmak.
Yavaş bir şekilde hareket etmek.
Yavaşlamak ve belirlediğiniz bir yerde yumuşak bir şekilde durmak.
Düşük hızda yumuşak bir şekilde köşe dönmek.
Hafif yokuş bir yerde aracı durdurmak ve sonra el freni yardımıyla tekrar
hareket ettirmek.
Düşük hızda araç sürerken vitesleri yumuşak ve verimli bir şekilde kullanmak
(manuel vitesli arabalarda).
Düz bir hat üzerinde ve kavisli bir yol boyunca aracı geri manevra
yaptırmak.
17
AŞAMA 1
HEDEFLERİ GERÇEKLEŞTİRME YOLLARI
■ Direksiyon pratik çalışması için ıssız bir sokak bulunuz. Örneğin:
• Hafta sonları yeni ev inşaatı alanları veya sanayi bölgeleri.
• Yoğun olmadığı zamanlarda plajlara veya büyük parklar yakın
otoparklar.
• Haftasonu maçları dışında spor tesislerinin otoparkları veya yolları.
• Semtinizde ıssız bir sokak.
■ Arabanın kontrol düğmelerini ve aletlerini tanımak için zaman ayırınız.
Pedaller, sinyal lambaları, farlar, korna, vitesler vs gibi araç kontrol düğmelerini
ve aletlerini aramadan bulabilmeniz ve çalıştırabilmeniz gerekir.
■ Araba sürmeden önce yapmanız gereken ayarlama işlerini öğreniniz. Bu
hususta sürücü kursu öğretmeni yardımcı olabilir.
■ Arabayı sürmeye başlamadan önce, koltuk, direksiyon yükseliği (bazı
arabalarda) ve aynaların size göre ayarlı olduğundan emin olunuz.
■ Bir sürücü kursu öğretmeninden ders alma konusunu düşünün. Size nezaret
eden sürücü de derslerden birinde sizinle gelebilir.
■ Arabayı çalıştırıp durdurabilmeyi ve manuel vitesli bir araba kullanıyorsanız,
vites değiştirmeyi öğreniniz.
■ Başlamak için, arabayı düz bir hat üzerinde hareket ettiriniz ve sonra
durdurunuz. Mümkün olduğu kadar yumuşak bir şekilde sürati artırıp, fren
yapmayı çalışınız.
■ Basit bir yolu izleyin – eski karton kutu veya benzeri bir şey kullanarak yolu
işaretleyebilirsiniz. Düşük hızda dönemeçleri yumuşak bir şekilde dönme
alıştırması yapın. Sinyal lambalarınızı kullanmayı unutmayınız!
■ Dönemeç dönmeye alıştığınızda, dönerken vites değiştirme konusuna
ağırlık veriniz. Muhtemelen ikinci veya üçüncü vitesin üzerine çıkamazsınız
ancak yine de pratik yapmak yararlı olur.
■ Bütün bunları yaparken, aynalarınızı kullanma ve yolu kullanan başkalarına
ve potansiyel tehlikelere dikkat etme alıştırması da yapınız.
■ Gittiğiniz güzergahı zaman zaman değiştiriniz veya aksi istikamette gidiniz.
■ Geri manevra alıştırması yapınız. Önce düz bir hat üzerinde geri manevra,
daha sonra ise bir dönemeç veya işareti geri geri dönme alıştırması yapınız.
Geri manevra sırasında başkalarına özellikle daha çok dikkat ediniz?
■ Hafif bir yokuş bulup, dur kalk alıştırması yapınız – hem yokuş yukarı
hem aşağı.
18
Aşama 1: Arabaya hakim olmak
SİZE NEZARET EDEN SÜRÜCÜYE ÖNERİLER
Yeni bir beceri öğrenmek zordur. İnsanlar farklı şekillerde ve hızda
öğrenir. Pek çok öğrenci sürücü için araba sürmeyi öğrenmenin en
sinir bozucu tarafı gözüktüğü kadar kolay olmamasıdır.
Öğrenme sürecini daha sorunsuz yapabilmek için aşağıdakileri
yapabilirsiniz:
■ Dikkat dağıtması ihtimali olan şeyleri yanınıza almayın ya da
kapatın; örneğin, radyo, yolcu, müzik, cep telefonu veya izleyici
gibi. Öğrenci sürücünün dikkatini vermesi gerekmektedir.
■ Basit hareketler ile başlayınız ve sadece bunları pekiştirdikten sonra
daha zorlarına geçiniz.
■ Öğrenci sürücülük döneminin başlarında, kısa ama daha sık
seanslar uzun seanslardan daha iyidir.
■ Bu aşamada öğrenilen temel beceriler güvenli bir sürücü olmanın
temelini kurmaktadır. Gerekirse, sürücü kursu öğretmeninden biraz
ders alabilirsiniz. 1. Aşama pekişmeden 2. Aşamaya geçmeyiniz.
■ Her bir seansın sonunda o günkü seans hakkında bir değerlendirme
yapınız ve gelecek sefer nelere daha fazla ağırlık vermeniz
gerektiğini konuşunuz.
19
AŞAMA 1
SÜRÜCÜ KURSU ÖĞRETMENİNDEN NE KADAR DERS
ALMANIZ GEREKİR?
Sürücü kursu öğretmeninden ders alacaksınız, kaç ders almanız
gerektiğini ve ne zaman almanız gerektiğini merak edebilirsiniz. Bu
sorunun cevabı her bir öğrenci sürücüye göre değişmektedir.
Bir çok öğrenci sürücü 1. Aşamanın başlarında, trafiğe çıkmadan önce,
ders almaktadır. Bir çok öğrenci sürücü ise direksiyon sınavına hazır
girmek için öğrenci sürücü döneminin sonunda ders almaktadır.
Eğer maddi gücünüz yetiyorsa, bir sürücü kursu öğretmeni ile işbirliği
halinde çalışmak iyi olur – örneğin her bir yeni aşamaya geçme
noktasında onlardan tavsiye almak için veya araç sürmenin zor olduğu
bir ortamda başlangıç için direksiyon eğitimine ihtiyaç olduğunda.
BAŞARININ ANAHTARLARI
Bir sürücü kursu öğretmeninden bir kaç ders alarak başlamayı
düşününüz.
Önce arabayı çalıştırma, direksiyon hakimiyeti ve durdurmaya ağırlık
veriniz – tüm bunlar düşük bir hızda, ıssız bir sokakta yapılmalıdır.
Arabayı hareket ettirmeye başladığınızda, çalıştırma ve yumuşak bir
şekilde durdurma alıştırması yapınız. Aracı sürmeye, yumuşak bir
şekilde çalıştırmaya ve durdurmaya başladığınızda ve 1. Aşamadaki
tüm hedefleri gerçekleştirdiğinizde, 2. Aşamaya hazırsınız demektir.
Her bir öğrenci sürücünün sürücü kursu öğretmeninden öğrendikleri
farklı olmaktadır. Siz kendiniz ve size nezaret eden sürücü için neyin en
iyisi olduğuna karar vermelisiniz.
20
Aşama 2: Issız yollarda araç sürmek
Trafiğin olmadığı ıssız bir yerde arabayı gayet iyi bir şekilde sürmeye başladığınızda, sıra yeni öğrendiğiniz arabaya hakim olma becerilerini
düşük hızda gidilen ıssız yolkarda kullanmaya gelmiştir. Yerleşim alanlarındaki ıssız sokaklar bu iş için en uygun yerlerdir. Bu aşamada, trafiğe
fazla girmeden veya yolu kullanan başkaları ile fazla karşılaşmadan gerçek yollarda araç sürme tecrübesi kazanma fırsatı bulacaksınız.
GECE ARAÇ
SÜRMEK
YAĞIŞLI HAVADA
ARAÇ SÜRMEK
YAĞIŞSIZ HAVADA
GÜNDÜZ ARAÇ SÜRMEK
HEDEFLER
Aşağıdaki becerileri iyi havada, yağışlı havada ve gece yapabildiğiniz konusunda siz ve size nezaret eden sürücü hemfikirseniz,
3. Aşamaya geçmeye hazırsınız demektir.
■ ■ ■
Kaldırım kenarından güvenli bir şekilde hareket edip, yine
güvenli bir şekilde durabilmek.
■ ■ ■
Issız kavşakları güvenli bir şekilde geçebilmek.
■ ■ ■
Aynaları doğru bir şekilde kullanmak ve başınız ile kontrol
edebilmek (gerekirse omuz üzerinden ve arka yan
aynalarından bakınız).
■ ■ ■
Issız kavşaklarda güvenli bir şekilde sağa dönmek.
■ ■ ■
■ ■ ■
Hareket ederken potansiyel tehlikleri görebilmek.
■ ■ ■
■ ■ ■
Düz, ıssız, düşük hız sınırı bulunan yollarda güvenli bir şekilde
araç sürmek.
Hız sınırları içinde ve yol şartlarına uygun güvenli bir hızda
araç sürmek.
Arabanız ile diğer arabalar ve kaldırım arasında güvenli bir
boşluk bırakmak.
■ ■ ■
Yokuşlarda aracı durdurup, hareket ettirmek.
■ ■ ■
Issız, düşük hız sınırı bulunan yollarda dönemeçleri dönmek.
■ ■ ■
■ ■ ■
Kavşaklarda güvenli bir şekilde sola dönebilmek.
■ ■ ■
■ ■ ■
Dönel kavşakları (ıssız, yerleşim bölgelerindeki sokaklarda)
güvenli bir şekilde dönebilmek.
■ ■ ■
Üç aşamalı dönme ve paralel park etme manevralarını
yumuşak bir şekilde yapabilmek.
Garaj girişinden veya park yerinden güvenli bir şekilde geri
geri çıkabilmek.
Issız sokaklarda potansiyel tehlikeleri (örneğin, park etmiş araçlar, diğer
trafik, çocuklar veya ev hayvanları vs.) fark edip, gerekli tedbiri almak.
■ ■ ■
Kavşaklara yaklaşırken yumuşak bir şekilde yavaşlamak.
■ ■ ■
21
Yol ver, dur levhalarına ve trafik ışıklarına uymak.
AŞAMA 2
HEDEFLERİ GERÇEKLEŞTİRME YOLLARI
■ Tecrübe kazandıkça, yağışlı hava ve gece sürüşlerine de geçebilirsiniz ancak
bunları da ıssız sokaklarda yapınız.
2. Aşamanın (ve 3. Aşamanın) anahtarı sizi fazla zorlamadan becerilerinizi
geliştirmenize imkan tanıyacak direksiyon alıştırması yapma güzergahları
seçmektir.
■ Bu aşamanın sonuna doğru, bir sonraki aşamanın nasıl olacağını anlamak
için biraz daha yoğun yollara çıkmanız uygundur.
Siz ve size nezaret edecek sürücü birlikte, yerleşim birimleri içinde veya diğer
ıssız araç sürme yerlerinde direksiyon pratiği yapabileceğiniz bazı güzergahlar
tespit edeceksiniz.
Bu güzergahlar öğrenci sürücülük tecrübenize uygun olmalıdır. Başlangıçta
yoğun trafik içine veya çok şeritli yollara girmemeniz gerekir. Araç sürmeyi
öğrenmenin temeli becerilerinizi yavaş yavaş geliştirmektir. Birden derin suya
dalmak yanlış olur.
Siz ve size nezaret eden sürücü 2. Aşamada aşağıdakileri yapmanız gerekir:
■ Her bir sürüş sırasında, gideceğiniz güzergahı size nezaret eden sürücü
tarif etsin. Siz dikkatinizi trafik işaretlerini görüp uymaya, güvenli bir hızda
sürmeye ve potansiyel tehlikeleri fark edip tedbir almaya veriniz.
■ Aracı park etmek gibi düşük hızda yapılan manevraları çalışmaya devam
ediniz.
■ Her bir seanstan sonra, size nezaret eden sürücü ile seansın nasıl geçtiği ve
bir sonraki seansta neleri daha iyi yapmanız gerektiği hakkında konuşunuz.
Biraz eleştiriden alınmayınız – eksiklerinizi belirleyip bunların üzerinde
çalışmazsanız ilerleme gösteremezsiniz.
■ Semtinizin bir haritasını alınız. Çok fazla trafiğin olmayacağı ıssız sokakları
izleyen bir güzergah belirleyiniz. Bunu birlikte yapınız ve başlamadan önce
güzergah ve potansiyel tehlikeler hakkında konuşunuz.
■ İlk güzergahınız sadece sola dönmeyi gerektirecek bir dikdörtgen şeklinde
olmalıdır.
■ Her bir direksiyon pratiği seansından sonra, güzergahın zorluk derecesini
biraz daha artırınız. Dönel kavşaklar (roundabout) ve düz yollar olabilir veya
kavşaklarda sağa dönüş olabilir. Unutmayınız, bu aşama ıssız sokaklarda
yapılmalıdır.
22
Aşama 2: Issız yollarda araç sürmek
SİZE NEZARET EDEN SÜRÜCÜYE ÖNERİLER
Bu aşamada yeni zorluklar olacaktır – bunlar içinde diğer araçlar,
çocuklar, bisiklet sürücüleri, ev hayvanları ve başka tehlikeler
bulunmaktadır. Bu andan itibaren öğrenci sürücünün öğreneceği
başlıca beceri kaza riski doğmadan önce potansiyel tehlikeleri tespit
etmek ve tedbir almak olacaktır.
Gideceği güzergahı tarif etmek ve araca hakim olma konusunda
pratik bilgiler vermenin yanısıra, öğrenci sürücünün dikkatini
muhtemel sorunlara çekebilmek için potansiyel tehlike kaynaklarını
da göstermeniz iyi olur. Bu iş kolay değildir. Bu nedenle bir sonraki
aşamaya geçmeden önce 2. Aşamaya ihtiyaç duyulduğu kadar zaman
ayırmalısınız. Acele etmeye gerek yok!
Basitten başlayarak zorluk derecesini zamanla artırınız. Güzergahları
birlikte planlayınız. Her bir seans bittiğinde, seans hakkında
konuşunuz. Seans sırasında da bir durum değerlendirmesi yapmak
için durabilirsiniz (güvenli bir şekilde).
Unutmayınız, her hangi bir konuda kendinizden emin değilseniz veya
bir sonraki aşamaya geçmeye hazır olup olmadığınız hakkında tavsiye
almak isterseniz, bir sürücü kursu öğretmenine danışabilirsiniz.
23
AŞAMA 2
‘GÜVENLİ’ NE DEMEKTİR?
Listenizdeki hedefleri teker teker gerçekleştirirken, siz ve size nezaret
eden sürücü bunları ‘güvenli’ bir şekilde yapıp yapmadığınıza da
bakmanız gerekmektedir. Bunu yapmanın en iyi yolu, bu durumların her
birinde araba sürdüğünüzde her ikinizin de görüşünü söylemesidir.
Güvenli araç sürmek demek doğru hızı seçmek, aynaları kullanmak,
omuz üzerinden kontrol etmek, potansiyel tehlikeleri fark ederek
tedbir almak, öndeki araçla aranızda güvenli bir mesafe bırakmak vs.
demektir. Ayrıca, size nezaret eden sürücüyü (veya varsa yolcuları)
rahat hissettirecek bir şekilde araç sürmek demektir.
Araç sürerken biraz tedirgin olduğunuz bir nokta varsa, büyük ihtimalle
o konuda biraz daha çalışmanız gerekmektedir.
BAŞARININ ANAHTARL ARI
Direksiyon pratiği yapacağınız güzergahı size nezaret edecek sürücü
ile birlikte planlayınız.
Basit güzergahlardan başlayınız ve yavaş yavaş daha zorlarına geçiniz.
Çoğunlukla trafiğin az olduğu ıssız sokaklarda sürünüz.
24
Aşama 3: Araç sürmenin zor
olduğu durumlar
Artık ıssız sokaklarda araba sürebildiğinize göre, sıra öğrenmekte olduğunuz bu güvenli araba sürme becerilerini ana yollar, yoğun trafik ve zor
koşullarda uygulamaya geldi.
Bu aşama öğrenci sürücü için zorlu bir aşama olacaktır. Amaç sizin çeşitli trafik koşullarında daha güvenli bir sürücü olmanıza yardımcı olmaktır.
YAĞIŞSIZ HAVADA
GÜNDÜZ ARAÇ SÜRMEK
YAĞIŞLI HAVADA
ARAÇ SÜRMEK
GECE ARAÇ
SÜRMEK
HEDEFLER
Aşağıdaki becerileri iyi havada, yağışlı havada ve gece yapabildiğiniz konusunda siz ve size nezaret eden sürücü hemfikirseniz,
4. Aşamaya geçmeye hazırsınız demektir.
■ ■ ■
Yoğun trafiğe güvenli bir şekilde girebilmek.
■ ■ ■
Yüksek hız sınırı olan yollarda güvenli bir şekilde araç sürebilmek.
■ ■ ■
Düz ve virajlı ana yollarda güvenli bir şekilde araç sürebilmek.
■ ■ ■
Kalitesi düşük olan yollarda güvenli bir şekilde araç sürebilmek.
■ ■ ■
Kendi şeritinizde kalmak ve güvenli bir şekilde şerit değiştirmek.
■ ■ ■
Normal seyahatlerde izleyeceğiniz güzergahı kendiniz planlayabilmek.
■ ■ ■
Trafik ışıklarını izleyerek güvenli bir şekilde dönebilmek.
■ ■ ■
Çok şeritli yollarda diğer araçları güvenli bir şekilde geçebilmek.
■ ■ ■
Kavşaklara ve virajlara yaklaşırken yumuşak bir şekilde
yavaşlamak ve uygun bir hız seçebilmek.
■ ■ ■
Potansiyel tehlikeleri fark edip, tedbir alabilmek.
■ ■ ■
Yoğun dönel kavşakları (roundabout) güvenli bir şekilde
geçebilmek.
■ ■ ■
Yoğun trafik içinde hız sınırlarına uyarak ve güvenli bir hızda araç
sürmek.
■ ■ ■
Yoğun trafik olan kavşakları güvenli bir şekilde geçebilmek.
■ ■ ■
Trafiğe girerken veya karşıya geçerken güvenli boşluk seçebilmek.
■ ■ ■
Karşıdan gelen trafiği bekleyerek güvenli bir şekilde karşıya geçmek.
■ ■ ■
Yoğun trafik içinde öndeki araçla aranızda güvenli bir boşluk bırakmak.
25
AŞAMA 3
HEDEFLERİ GERÇEKLEŞTİRME YOLL ARI
3. Aşamada zor trafik koşullarında araç sürmeye başlanmaktadır. Issız sokaklarda
geliştirdiğiniz güvenli araba sürme becerilerini şimdi yoğun trafik ve daha zor
koşullarda uygulamaya başlayabilirsiniz.
Bunu yapmanın en iyi şekli basit işler veya durumlarla başlamak ve bunları
giderek zorlaştımaktır. Her bir yeni durumda önceki tecrübelerinizi ve
öğrendiklerinizi kullanacaksınız. Bu nedenle ümitsizliğe kapılmayınız.
Aşağıda size yardımcı olacak bazı öneriler verilmektedir:
■ Başlangıç olarak, bazı bölümleri yoğun caddeler üzerinde olan direksiyon
çalışması güzergahları seçiniz.
■ Birden bire yoğun saatlerdeki trafik içine girmeyiniz.
■ Gündüz normal yoğunlukta olan yollarda veya trafiğin az olduğu zamanlarda
başlayınız.
■ Trafikte daha tecrübeli hale geldikçe, aynı güzergah üzerinde gece veya
yağışlı havalarda da biraz direksiyon pratiği yapınız.
■ Tecrübe kazandıkça, yoğun trafik içinde (yoğun saatlerde) araç sürmeye
başlayabilirsiniz. Daha sonra ise yoğun yollarda ve gece araç sürmeye
başlayabilirsiniz.
■ 3. Aşamaya başladığınızda planlı güzergahları kullanmaya devam ediniz.
İlerledikçe, bunların yerine, çarşıya gitmek veya okula veya işe gidip gelmek
gibi günlük araç sürme işlerini kullanmaya başlayınız.
■ Günlük araç sürme işlerinde gece veya kötü hava koşullarında yeterli araç
sürme fırsatı bulamıyorsanız, bu koşullarda planlı direksiyon çalışması
yapmaya devam etmek faydalı olur.
■ Size nezaret eden sürücünün görevi bu aşamanın sonuna doğru
değişecektir:
• Becerileriniz geliştikçe araç sürerken verdiğiniz kararlara giderek daha
az katılmaya başlayacaklardır.
• Size tavsiyelerde bulunmaya devam edeceklerdir ancak sizin onlara
fazla güvenmeden trafik içindeki tehlikeleri fark ederek kararlar vermeye
başlamanız gerekecektir.
■ Daha fazla tecrübe kazandıkça ve daha fazla günlük işlerde araç sürdükçe,
bazen aileden birisini yolcu olarak taşımanız gerekebilir. Siz ve size nezaret
eden sürücü için uygunsa ve yolcu dikkatinizi dağıtacak bir şey yapmıyorsa,
bunun bir sakıncası yoktur.
■ Direksiyon pratiği çalışmalarınızı ailenizin günlük araç sürme işleri içinde
yapmanız kolaydır. Her bir seyahate biraz ekstra zaman ayırınız. Böylece
acele etmenize gerek kalmaz.
■ Size uygun bir seyahat olduğunu düşündüğünüzda araç sürmeyi isteyiniz.
26
Aşama 3: Araç sürmenin zor
olduğu durumlar
SİZE NEZARET EDEN SÜRÜCÜYE ÖNERİLER
Pratik Direksiyon çalışması bir veya iki kısa seyahatle olmaz. Örneğin,
öğrenci sürücünüz gece biraz pratik kazanmaya çalışıyorsa, mümkün
olduğu kadar çok gece çalışınız.
Bu aşamada öğrenci sürücülerin direksiyon pratiği yapma hevesleri
azalabilir. Arabaya hakim olduklarını ve iyi sürebildiklerini ve
dolayısıyla pratik yapmanın önemli olmadığını düşünebilirler.
Unutmayınız, direksiyon pratiği çok önemlidir. Bu nedenle, direksiyon
pratiği çalışmalarını uygun oldukça günlük araç sürme işlerinin içinde
yapmaya çalışınız. Öğrenci sürücü okula veya diğer yerlere gidip
gelirken şaşırtıcı oranda tecrübe kazanmaktadır.
Radyo veya CD çaları kapatınız. Öğrenci sürücü yeni ortamlarda yeni
beceriler öğrenmeye devam etmektedir. Dolayısıyla tüm dikkatini
trafiğe vermesi gerekmektedir. Aynı şekilde, hiç bir şekilde dikkatinin
dağılmaması için cep telefonu, hatta sizin cep telefonunuz da kapalı
olmalıdır.
Araç sürme ile ilgili sizin veya sürücü öğrencinin her hangi bir sorusu
varsa veya bir sonraki aşamaya geçmeye hazır olup olmadığınız
hakkında tavsiye almak isterseniz, bir sürücü kursu öğretmenine
danışabilirsiniz.
27
AŞAMA 3
.... VE SİZE NEZARET EDEN SÜRÜCÜYE BİRAZ
DAHA ÖNERİLER
Bu aşama ilerdikçe, sizin göreviniz daha çok bir danışman şekline
dönüşmektedir – öğrenci sürücüyü gözlemlemek, onlara gelişen
becerilerine uygun direksiyon pratiği fırsatları vermek ve arasıra
önerilerde bulunmaktır.
BAŞARININ ANAHTARLARI
Farklı trafik koşullarında bol bol direksiyon pratiği yapınız.
Trafik koşullarının zorluk derecesini kademeli olarak artırınız.
Tecrübe kazandıkça planlı güzergahlar yerine ailenizin günlük işleri
sırasında direksiyon pratiği yapınız.
Her bir direksiyon çalışması seansının sonunda kısa bir değerlendirme
yapmaya devam ediniz. Seans sırasındaki iyi ve iyi olmayan yönler,
diğer sürücülerin yaptığı hatalar hakkında konuşunuz.
Çok çeşitli koşullarda direksiyon pratiği yapmayı unutmayınız:
■ Kırsal kesimde yaşıyorsanız, bazı seansları bölgenizdeki büyük bir
kasabada yapınız.
■ Büyük bir kasabada yaşıyorsanız, gerçekten yoğun trafik
koşullarında pratik yapmak için bu aşamanın sonunda (başında
değil) Melbourne şehrini ziyaret ediniz.
■ Melbourne şehrinde oturuyorsanız, kırsal kesimdeki karayollarında
ve daha küçük kasaba yollarında pratik yapmayı unutmayınız.
■ Toprak yollarda araç sürme konusunda biraz pratik yapsanız iyi
olur – ancak bu yollarda tecrübeli değilseniz bir sürücü kursu
öğretmeninden yardım almak daha iyi olabilir.
28
Tehlikeleri düşünmek
Ehliyet sınavına girdiğinizde bir tehlike algılama (hazard perception)
testi yapacağınızı büyük ihtimalle biliyorsunuzdur.
Bunun nedeni tehlikeleri ve riskli durumları fark ederek, tedbir
alabilmenin güvenli araç sürmek için önemli bir beceri olmasıdır.
Aklınızdan ne geçtiği araca ne kadar iyi hakim olduğunuzdan daha
önemlidir.
BİR SÜRÜCÜYÜ TEHLİKELİ YAPAN NEDİR?
Her seferinde dikkatinizi sadece bir veya iki işe verebilirsiniz. Tehlikeli durumların
çoğu sürücüler dikkatlerini araç sürmeye yeterince vermedikleri için meydana
gelmektedir. Örneğin:
■ Yeni sürücüler dikkatlerini araç sürmeye çok iyi vermelidir çünkü karışık bir
durum meydana geldiğinde hızlı karar vermeleri zor olmaktadır.
■ Zor bir durumda araç süren yeni sürücüler, potansiyel tehlikeleri fark
etmeye çalışmak yerine dikkatlerini temel araç sürme becerilerine verme
eğilimindedirler.
■ Dikkati dağıtan şeyler de (cep telefonu kullanmak, CD değiştirmek, sohbet
etmek gibi) dikkatinizi araç sürmeye vermenizi zorlaştırmaktadır.
■ Çok hızlı araç sürdüğünüzde, çabuk düşünebilmeniz ve karar vermeniz
zordur ve trafikteki muhtemel tehlikelere dikkat edebilmek de zor
olmaktadır.
29
AŞAMA 3
■ Alkol ve uyuşturucu düşünme yeteneğinizi yavaşlatır. Bu maddelerin
etkisi altındayken araç sürmeniz halinde güvenli araç sürmeye yeterince
konsantre olamazsınız.
■ Yorgunluk ve stres de alkol ve uyuşturucunun yaptığı etkiyi yapar.
AKLINIZI ARAÇ SÜRMEYE VERİN
Sizin dikkatinizi daha fazla vermenize yardımcı olacak her şey kaza riskini
azaltacaktır.
Aşağıda öğrenmeniz gereken bazı alışkanlıklar verilmektedir:
■ Yavaşlayınız. Tecrübeli sürücüler bile düşük süratte araç kullandıklarında
daha güvenli olurlar çünkü çevrenizdeki olayları algılamak için daha fazla
zamanınız olmaktadır.
■ Yorgun, stresli veya dikkatiniz dağınık olduğunda araç sürmeyiniz.
■ Alkol aldıktan veya uyuşturucu madde kullandıktan sonra asla araç
sürmeyiniz.
■ Aşina olmadığınız veya zor olan trafik koşullarında veya yağmur yağmaya
başlaması gibi trafik şartlarında bir değişiklik olması halinde, yavaşlayınız ve
daha dikkatli olunuz.
■ Araba içindeki dikkati dağıtacak şeyleri en aza indiriniz. Cep telefonlarını
kapatınız, yolcularla mümkün olduğu kadar az konuşunuz ve araç sürerken
radyo kanalını veya CD’yi değiştirmeye çalışmayınız.
■ Araç dışındaki dikkat dağıtacak şeylerle ilgilenmeyiniz.
30
Tehlikeleri düşünmek
TEHLİKELERE DİKKAT EDİNİZ
Tehlikeleri fark etmek ve tedbir almak güvenli araç sürmek için temel
becerilerdir. Sizin ve size nezaret eden sürücünün bu becerileri geliştirebilmesi
için bazı pratik yollar vardır:
■ Öğrenci sürücü döneminin başlarında, size nezaret eden sürücünün
tehlikelerin çoğunu size söylemiş olması gerekir. Siz tecrübe kazandıkça,
bunu yapmalarına eskisi kadar çok gerek kalmaması gerekir.
■ Zor trafik koşullarında araç sürerken (şiddetli yağmur, sis veya karanlık
gibi), tehlikeler hakkında konuşarak tedbir almak, dikkatinizi araç sürmeye
vermenize yardımcı olabilir. Size nezaret eden sürücüye ne gördüğünüzü
ve tedbir olarak ne yaptığınızı söyleyiniz (örneğin, ‘orada bir bisikletli var.
Onun için yavaşlayacağım’ gibi).
■ Yeni ortamlarda ve aşina olmadığınız yollarda araç sürerken, biraz daha
yavaş sürünüz. Böylece tehlikeleri fark etmek için daha fazla zamanınız olur.
■ Tehlikeleri önceden fark edebilmek için araç sürerken ileriye doğru bakınız.
■ Görülmesi daha zor olan trafik içindeki kişileri ve araçları (bisikletliler, yayalar,
çocuklar ve motorsiklet sürücüleri gibi) görme alıştırması yapınız ve onları
gördüğünüzde normalden daha tedbirli sürünüz.
31
AŞAMA 3
■ Tehlikelerin arkanızda veya yanınızda da olabileceğini unutmayınız.
Aynalarınızı kullanınız ve gerektiğinde omuz üzerinden kontrol ediniz.
■ Her an beklenmedik bir şey olabilecekmiş gibi araç sürünüz. Dikkati dağıtacak
bir şey olmaması ve tüm dikkatinizi araç sürmeye vermemiz gerekir.
■ Beklenmedik tehlikelere karşı en iyi savunma, düşük hızda sürmek ve daha
fazla mesafe bırakmaktır:
• Normalde istediğinizden biraz daha yavaş sürünüz ve aracınızın
etrafında güvenli mesafe yaratma alıştırması yapınız.
• Diğer araçların yanında araç sürmemeye çalışınız – bu araçların kör
noktasında olabilirsiniz.
BAŞARININ ANAHTARLARI
Yavaşlayınız ve aracınızın etrafında mesafe yaratınız.
Dikkat dağıtan şeyleri en aza indiriniz ve alkol, yorgunluk ve stresten
uzak durunuz.
Tehlike algılama becerilerinizi geliştirmek için direksiyon pratiği
yapmaya devam ediniz.
Ani hareketlerden kaçınınız. Böylece siz de başkasına tehlike yaratmazsınız.
• Karşıdan gelen trafiği bekleyerek döndüğünüzde veya hareket halindeki
trafiğe girerken geniş mesafe bırakınız.
• Öndeki araca çok yakın sürmeyiniz. Diğer araçlarla güvenli bir mesafe
bırakınız.
■ Direksiyon pratiği yapmaya devam ediniz! Araç sürme tecrübeniz arttıkça,
tehlikeleri algılama becerileriniz de artmaktadır. Bu nedenle, mümkün
olduğu kadar çok farklı trafik ortamında mümkün olduğu kadar çok tecrübe
kazanınız. Tehlikeleri tespit alıştırmasını araç içinde yolcu olduğunuzda da
yapabilirsiniz.
■ Ani hareketlerden kaçınınız. Diğer sürücüler de tehlikelerden kaçınmaya
çalışmaktadır. Beklenmedik şeyler yaparsanız, siz de onlar için tehlike
yaratırsınız ve kaza yapma riskiniz artar.
32
Aşama 4: Tek başına araç sürme provası
Öğrenci sürücü döneminin son aşamasında, sanki tek başınıza araç sürüyormuş gibi araç sürmek önemlidir – aradaki tek fark yanınızda size
nezaret eden sürücü bulunacaktır.
Yeni, güvenli araç sürme becerilerinizin ömür boyu kalıcı araç sürme alışkanlıkları haline geldiği aşama bu aşamadır.
HEDEFLER
Bu aşamanın sonuna geldiğinizde, çok çeşitli trafik koşullarında tek başına güvenli bir şekilde araç sürebilmeye hazır hale gelmeniz gerekir.
Sizin her türlü trafik koşullarında hafif ve ağır trafik içinde güvenli bir şekilde araç sürebildiğiniz konusunda sizin ve size nezaret eden sürücünün hemfikir olması gerekir.
Aşağıdakileri yapabilmeniz gerekir:
■
Hafif ve ağır trafik koşullarında güvenli araç sürebilmek.
■
Tehlikeleri fark etmek ve tedbir almak.
■
Diğer araçlar aranızda güvenli bir mesafe bırakmak.
■
Güvenli ve yasal hız sınırlarında araç sürmek.
■
Dönmek için karşıdan gelen trafiği beklerken güvenli bir boşluk bulunca
dönmek.
■
Çeşitli yol türlerinde ve farklı koşullarda güvenli araç sürebilmek.
■
Başlangıç noktasından varış noktasına kadar kendi araç sürme
güzergahınızı seçmek.
■
Size nezaret eden sürücünün yardımı olmaksızın güvenli araç sürmek.
33
■
Araç sürme konusunda güvenli kararlar vermek – örneğin ne zaman
araç sürmeniz, ne zaman sürmemeniz gerektiği ve güvenli güzergahları
seçme konularında.
■
Beklenmedik durumları güvenli şekilde idare etmek.
■
Normal günlük ulaşım içinde bir aracı nasıl güvenli kullanabileceğinizi
anlamak.
■
Araç içinde yolcu ve müzik gibi orta seviye dikkat dağıtıcı şeyleri idare
etmek ve güvenli kalmak için dikkat dağıtan şeyleri nasıl azaltacağınızı
bilmek.
■
Otoyola (Freeway) giriş, garaj girişinden geri geri sokağa çıkmak, paralel
park etmek ve yoğun yollarda şerit değiştirmek, çengel dönüş ve
yoğun kavşaklar gibi zor durumlarda araç sürebilmek.
AŞAMA 4
SİZE NEZARET EDEN SÜRÜCÜYE ÖNERİLER
Öğrenci sürücünüzün Öğrenci Sürücü Pratik Defterini (Learner Log Book)
defterini doldurmasını sağlayınız – çeşitli ortamlarda direksiyon pratiği
kazandıklarından emin olmak için bu defteri kullanmanız gerekir.
Öğrenci sürücü ve sizin yanınızda yolcu gelebilir ancak bu kişinin
dikkat dağıtacak bir şey yapmamasını sağlayınız.
Siz çok az konuşuyorsanız ve öğrenci sürücüye ne yapacağını
söylemeye gerek kalmıyorsa, bu öğrenci sürücünün tek başına araç
sürmeye hazır olduğuna bir işarettir.
Öğrenci sürücü her türlü koşulda, güvenli ve bağımsız olarak ve sizin
yardımınıza gerek duymadan araç sürebilmelidir.
34
Aşama 4: Tek başına araç sürme provası
4. Aşama tamamen tek başına araç sürme provası yapıldığı aşamadır. Yanınızda
size nezaret eden bir sürücünün bulunmasına ihtiyacınız vardır ancak, artık daha
çok bir yolcu konumundadırlar. Size önerilerde bulunmaya devam edecekler
ve potansiyel tehlikeleri görmenize yardımcı olacaklardır. Ancak, sorumluluğun
büyük bölümü ve karar verme işi size aittir.
■ Araçta yolcu varken veya radyo açıkken araç sürmeye başlayınız. Dikkatinizi
araç sürmeye verebilmek için bu tür dikkat dağıtıcı şeyleri nasıl idare
edeceğinizi ve azaltacağınızı öğreniniz. Başlangıçta, dikkat dağıtma ihtimali
olan şeyleri sadece kolay trafik koşullarında araç sürerken ekleyiniz. Bunları
kolay koşullarda idare edebildiğinizde, daha zor koşullara ekleyiniz – ancak
kontrol her zaman sizde olsun. Dikkatiniz araç sürmeye veriniz ve yolcuların
dikkatinizi dağıtmamasını sağlayınız.
Güvenli araç sürme becerilerinizi geliştirmeye devam edebilmek için
aşağıdakileri yapabilirsiniz:
■ Artık araç sürerken sorumlu sizsiniz. Yolculara düzgün oturmalarını
söyleyebilirsiniz.
■ Bu aşamaya yavaş yavaş geçiniz. Pratik yapılması ve öğrenilmesi gereken
daha çok şey vardır.
■ Ne zaman ailece bir yere gitseniz, aracı siz sürmeye çalışınız.
HEDEFLERİ GERÇEKLEŞTİRME YOLL ARI
■ Başlangıçta, size nezaret eden sürücüden bol bol öneri alacaksınız. İlerledikçe,
kendinizi daha fazla tek başına araç süren bir sürücü gibi hissedeceksiniz ve
size nezaret eden sürücü daha çok bir yolcu gibi olacaktır. Bu durum araç
sürdüğünüz ortama göre değişecektir.
■ Bir yere arabayla gitmeniz gerekiyorsa, arabayı sürmeyi rica ediniz. ‘Evet’
demek size nezaret eden sürücüye bağlıdır ancak direksiyon pratiği için izin
istemeye değer.
■ Direksiyon pratiğinin iyi olduğu bazı zamanlar vardır:
• Yağışlı havada çok fazla araç sürmediyseniz ve yağmur yağıyorsa, ekstra
direksiyon pratiği yapmayı isteyiniz.
• Otoyolda veya kırsal kesimdeki karayollarında araç sürmediyseniz, bu
tür bir karayolunda direksiyon pratiği yapmayı isteyiniz.
35
■ Daha uzun seyahatlare gitmeye başlayınız ancak, yorgunluğunuzu idare
edebildiğinizden emin olunuz:
• Yorgun iseniz araç sürmeyiniz.
• Her iki saatte bir ya da gerekiyorsa daha sık mola veriniz.
AŞAMA 4
BAŞARININ ANAHTARLARI
4. Aşamayı yavaş yavaş geçiniz.
Karar verme görevini size nezaret eden sürücüden devralmaya
başlayınız.
Mümkün olduğu yerlerde ailenizle bir yere giderken aracı siz sürmeye
çalışınız ancak, ekstra zaman ayırınız. Böylece acele etmeniz gerekmez.
Sürme yeteneğinizin üzerine çıkmayınız.
36
Ehliyetinizi almak için
Acele etmeyin! Eğer ehliyete hemen ihtiyacınız yoksa, bekleyebilirsiniz.
Öğrenci sürücü olarak ne kadar çok tecrübe kazanırsanız, daha güvenli
olursunuz. Öğrenci sürücü permitiniz 10 yıl geçerlidir. Bu kitabı izleyerek
çalışmışsanız ve en az 120 saatlik direksiyon pratiği yapmışsanız, deneme
süresi (probationary) ehliyetinizi almaya çok yaklaştınız demektir.
■ Ne tür bir araç ile (manuel vitesli veya otomatik vitesli) sınava gireceğinizi
büyük ihtimalle biliyorsunuzdur. Unutmayınız, sınava otomatik vitesli araçla
girerseniz, P ehliyeti süresince sadece otomatik vitesli araç sürebilirsiniz.
HEDEFLER
■ VicRoads bürosunu arayıp, sınav için randevu alınız. Eğer kendinizi daha
rahat hissedecekseniz, sınav sırasında yanınızda bir sürücü kursu öğretmeni
bulunabilir. Ancak aileden biri veya arkadaş bulunamaz.
Bundan sonraki hedefiniz deneme süresi (probationary) ehliyetinizi almaktır
– eğer gerçekten hazırsanız! Gösterdiğiniz ilerlemeyi gözden geçirmeniz, teste
hazırlanmanız, randevu almanız ve sınava girmeniz gerekmektedir.
HEDEFLERİ GERÇEKLEŞTİRME YOLL ARI
Sınav konusunda strese girmeyiniz. Victoria eyaletinde her yıl pek çok genç
deneme süresi (probationary) ehliyeti almaktadır. Başarı şansınızı artırmanın en
iyi yolu sınavın nasıl yapıldığını bilmek ve hazırlanmaktır. Unutmayınız:
■ Trafik kurallarını tekrar bir gözden geçiriniz. Bir süredir araç sürdüğünüz için
biliyorum zannedebilirsiniz ama ayrıntılar kolaylıkla unutulabilmektedir.
■ Temel araç sürme becerilerinizi tekrar gözden geçiriniz ve aynaya bakmak,
kör noktaları kontrol etmek, öndeki ve etrafınızdaki araçlarla güvenli bir
mesafe bırakarak güvenli bir hızda sürmek gibi becerileri artık içgüdüsel
olarak yapabilir hale gelmiş olmanız gerekir.
■ Sürücü kursu öğretmeninden ders almayı düşünebilirsiniz. Öğretmene ve
ehliyet almış arkadaşlarınıza sınavda neler yapıldığını sorunuz.
■ Öğrenci Sürücü Pratik Defterini (Learner Log Book) gözden geçiriniz ve
istenilen minimum tecrübe süresini doldurduğunuzdan ve pek çok farklı
koşulda araç sürdüğünüzden emin olunuz.
37
■ Sınava girerken süreceğiniz araçla biraz direksiyon pratiği yapınız. Sınava hiç
aşina olmadığınız bir araçla girip sınav sırasında aracı tanımaya çalışmayınız!
■ Bir bilgisayarlı Tehlike Algılama (Hazard Perception) sınavına ve bir de
direksiyon sınavına girmeniz gerekmektedir. Sınav ayrıntıları ‘Road to Solo
Driving’ (Tek Başına Araç Sürmeye Giden Yol) adlı el kitabında ve www.
vicroads.vic.gov.au adresindeki VicRoads web sitesinde bulunmaktadır.
■ VicRoads web sitesindeki Tehlike Algılama sınavı alıştırmalarını yapınız.
TEHLİKE ALGIL AMA TESTİ
Tehlike Algılama (Hazard Perception) Testi çeşitli trafik koşullarında ne kadar
güvenli hareket edebildiğizi görmek için tasarlanmıştır.
Yoldaki ortamın tamamını ne kadar iyi gözlemleyebildiğinizi ve potansiyel
tehlikeleri tahmin edebildiğinizi gösterecektir. Ayrıca, hız kontrolünüzü, takip
mesafesini ve ne kadar boşluk bıraktığınızı da ölçecektir.
Tehlike Algılama sınavının her bir sorusunda, bir trafik ortamının videosunu
göreceksiniz ve size yavaşlamanız veya dönmeniz gibi bir talimat verilecektir.
Sizin o trafik ortamı içinde bu talimatı güvenli bir şekilde yerine getirmeniz
istenecektir.
DİREKSİYON SINAVI
Direksiyon sınavına gireceğiniz için heyecanlanmanız normaldir. Daha fazla
bilgi için VicRoads tarafından hazırlanan Direksiyon Sınavı Hakkında Bilmeniz
Gerekenler (What You Need To Know About Your Drive Test) başlıklı broşürü
okuyunuz.
Sıvavı geçerseniz, fotoğrafınız çekilecektir ve imzanız istenecektir. Daha sonra deneme
süresi (probationary) ehliyetinizi alarak sınavın yapıldığı merkezden ayrılacaksınız..
Sınavınız sırasında, aşağıdaki koşullara uygun bir araç sürmeniz gerekmektedir:
■ Tescili (registration) yaptırılmış, trafiğe çıkmaya uygun ve temiz bir durumda
bir araç olmalıdır.
Aşağıdakileri yapabildiğinizden emin olunuz:
■ Yolcular için rahat bir ısı sağlama özelliğine sahip olmalıdır.
■ Aracı kontrol düğmeleri ve pedallerinin yeri ve bunların nasıl kullanıldığı
biliniz.
■ Hız göstergesi sınav memurunun kolaylıkla görebileceği bir yerde olmalıdır.
■ Issız trafik koşullarında aracı sürerek, bu göstergeleri kullanabildiğinizden,
aracı yumuşak bir şekilde sürebildiğinizden ve kavşaklarda dönmek gibi basit
hareketleri yapabildiğinizi gösteriniz.
■ Ön koltukta oturan yolcunun ulaşabileceği aracın ortasında bulunan bir
el freni olmalıdır (çift kontrollü araçlarda, eğer sürücü kursu öğretmeni ön
koltukta oturuyorsa, aracın ortasında el frenine gerek yoktur).
■ Trafik koşullarına ve hız sınırlarına uygun bir hızda farklı koşullarda aracı
sürünüz ancak aşırı yavaş gitmeyiniz.
■ Sınav sırasında kısa farların (yakını gösteren ışıklar) açık olabilmesine müsait
olmalıdır.
■ Her zaman önünüzdeki ve etrafınızdaki araçlarla aranızda güvenli bir mesafe
bırakınız.
■ Araçtaki tüm koltukların emniyet kemeri bulunmalıdır.
■ Issız ve yoğun trafik içindeki muhtemel tehlikeleri fark ederek, tedbir alınız.
■ Kavşaklarda ve farklı trafik ortamlarındaki diğer potansiyel anlaşmazlık
durumlarında iyi kararlar verebildiğinizi gösteriniz.
■ Üç aşamalı dönüş, ve paralel park etme gibi düşük bir hızda yapılan
manevraların nasıl yapıldığını biliniz.
■ Yoğun trafik ve hızlı trafik bulunan yollarda güvenli araç sürünüz.
Araç sürerken, size nezaret eden sürücü ile potansiyel tehlikeler ve sorun çıkması
riskini azaltmak için ne yaptığınız hakkında konuşunuz.
■ Manuel vitesi olmalıdır (sadece manuel ehliyet sınavlarında).
BAŞARININ ANAHTARL ARI
Trafik kurallarını tekrar bir hatırlayınız ve temel becerilerinizi gözden
geçiriniz.
Sınava hazır olup olmadığınızı öğrenmek için bir sürücü kursu
öğretmeninden bir kaç ders alınız.
Öğrenci Sürücü Pratik Defterinin (Learner Log Book) eksiksiz olduğunu
kontrol ediniz ve sıvav için randevu alınız.
38
P ehliyeti ile güvenli araç sürme yolları
Tebrikler! Ehliyetinizi aldınız ve trafikteki en riskli sürücü gruplarından
birine katılmış oldunuz. Gerçekten güvenli bir sürücü olmak için yıllarca
tecrübe kazanmak gerekmektedir. Siz kendinizi herkesten daha iyi bir
sürücü gibi görebilirsiniz ancak, kendinizi olduğunuzdan daha güvenli
görmek kaza riskinizi artırmaktadır. Acemi bir sürücü olarak, kaza
ihtimalinizi azaltmak için yapabileceğiniz veya düşünebileceğiniz
şeyler vardır.
GERÇEKLER
Araç sürmek çoğu zaman kolay gözükmektedir. Beklenmedik bir şey olmadıkça
ve siz dikkatli ve kurallara uygun araç sürdükçe, güvenli olursunuz.
Ancak, beklenmedik şeyler olmaktadır. Bazen sürücüler hata yapmakta veya
kötü kararlar vermektedir.
P ehliyeti olan sürücülerin, özellikle de ehliyetlerinin ilk yılında, kaza yapma
ihtimali özellikle yüksektir. Aşağıda unutmamanız gereken bazı bilgiler
verilmektedir:
■ P ehliyetli sürücülerin, en bir kişinin yaralandığı veya öldüğü bir kazaya
karışma ihtimali üç kat daha fazladır.
■ Yoldan dışarı çıkmak gibi tek bir aracın bulunduğu kazalara karışma
ihtimalleri üç kat daha fazladır.
■ İlk bir kaç ay içindeki kaza yapma riskleri deneme süresinin ilerleyen
dönemlerine göre çok yüksektir.
39
■ Öğrenci sürücü olarak 120 saatlik tecrübe kazanmış olsalar bile, P ehliyetli
sürücülerin güvenli araç sürme becerileri hala gelişmektedir ve kaza yapma
riskleri hala yüksektir.
■ 18-25 arasındaki sürücüler hayatını kaybeden sürücülerin yaklaşık dörtte
birini oluşturmaktadır.
Yeni deneme süresi ehliyeti alan sürücüler arasında en çok görülen kaza
türleri:
■ Bir başka araca arkadan çarpmak.
■ Kavşaklarda sağa Dönerken.
■ Sağa dönüş yapan bir aracın çarpması.
■ Tek aracın bulunduğu kazalar.
DAHA GÜVENLİ BİR SÜRÜCÜ OLMA YOLLARI
Tek başına araç sürmek yeni bir beceridir. Dikkatli bir şekilde başlayınız ve
giderek daha zor koşullarda sürmeye başlayınız. Daha güvenli bir sürücü olmak
için aşağıdakileri yapabilirsiniz.
■ Bir sebep varsa araç sürünüz. Bir yere gitmek için araç sürdüğünüzde, diğer
bir deyişle aracınızı bir eğlence aracı değil, ulaşım aracı olarak kullandığınızda,
kaza yapma riski çok daha azdır.
■ Asla alkollü iken (veya uyuşturucu aldıktan sonra) araç sürmeyiniz. Alkol sizi
tecrübeli sürücülere göre daha çok etkilediği için deneme süresi ehliyeti
boyunca araç sürerken sıfır alkol oranı kuralı geçerlidir.
■ Kavşaklara yaklaşırken tehlikeli olabilecek şeyleri tespit etmeye çalışınız.
■ Trafiğe girerken veya dönmek için karşıdan gelen trafiği beklerken sabırlı
olup, geniş boşluk bekleyiniz.
■ Dikkat dağıtacak şeyleri en aza indiriniz. Bu şeyler sorun olmaya devam
etmektedir.
■ Araç sürerken cep telefonu kullanmayınız.
■ Araçta bulunan dikkat dağıtabilecek şeyleri (örneğin, CD çalar ve yolcular
gibi) kontrol altında tutunuz ve dikkatinizi araç sürmeye veriniz.
■ Basit başlayınız. P’leri ilk aldığınızda, ilk bir kaç ay içinde aracı sınırlı oranda
sürünüz.
■ Gece veya yağışlı havada mümkün olduğu kadar az araç sürünüz. Bu koşullar
acemi sürücüler için yüksek riskli koşullardır.
■ Bir kaç ay tecrübe kazanmadan bir araba dolusu yolcu taşımayınız.
■ Yorgunken araba sürmeyiniz. Yorgunluk herkes için, özellikle de gençler için
bir sorundur. Ders çalışma, iş veya partiye gittiğiniz için uykusuz kaldıysanız,
kaza yapma ihtimaliniz daha yüksek olacaktır.
■ Diğer araçları çok yakından takip etmeyiniz. Etrafınızdaki arabalar aranızda
geniş mesafe bırakınız.
40
P ehliyeti ile güvenli araç sürme yolları
SİZE NEZARET EDEN SÜRÜCÜLERE BAZI ÖNERİLER
Endişe yaratan bir durum olduğunda tek başına araç süren acemi
sürücüye önerilerde bulunmanızın sakıncası yoktur.
Acemi sürücü aracınızı ödünç alıyorsa, bir önceki sayfadaki öneriler
gibi kurallar koymanız yerinde olur.
Yeni ehliyet alan bu sürücüden arasıra sizi bir yere bırakmasını
isteyebilirsiniz. Siz baktığınız için çok tedbirli hareketler yapabilirler
ancak bu onların güvenliğine olan ilginizi pekiştirir.
41
BAŞARININ ANAHTARLARI
Kendinize aşırı güvenmeyiniz. Unutmayınız, güvenli araç sürme
becerileri tecrübe kazandıkça gelişmektedir.
Kaza yapma riskinizi azaltmak için 41. Sayfadaki risk idaresi becerilerini
çalışınız. Hayatınızı kurtarabilir.
BOL ŞANS!
Tüm öğrenci sürücülük döneminiz boyunca Öğrenci Sürücü Bilgi
Setini (Learner Kit) kullanınız.
Bir sürücü nezaretinde en az 120 saatlik tecrübe kazanırken bol şans
dileriz!
42
Daha fazla bilgi ister misiniz?
Aşağıdaki kaynaklar da yararlı olacaktır.
TEHLİKE ALGILAMA
Deneme süresi (probationary) ehliyeti direksiyon sınavına girmeden önce,
Tehlike Algılama Sınavına (Hazard Perception Test) girmeniz gerekmektedir.
Aşağıdaki kaynaklar tehlike algılama konusunu anlamanıza yardımcı olacaktır:
■ TAC tarafından hazırlanan Drive Smart CD ROM (interaktif bir eğitim
kaynağıdır – online sipariş vermek için www.drivesmart.vic.gov.au sitesine
bakınız)
■ NRMA tarafından hazırlanan Shirt 2nd Gear CD ROM (interaktif bir eğitim
kaynağıdır – online sipariş vermek için www.mynrma.com.au sitesine
bakınız)
■ VicRoads Tehlike Algılama Örnek Sınavı
(online http://clt.vicroads.vic.gov.au/)
EHLİYET SINAVI
■ Tek Başına Araç Kullanmaya Geçiş (Road to Solo Driving)
■ Direksiyon Sınavı Hakkında Bilmeniz Gerekenler broşürü (What You Need to
Know About Your Drive Test)
43
DENEME SÜRESİ (PROBATIONARY) EHLİYETİ
■ Deneme Süresi Ehliyeti Bilgi broşürü (Probationary Licence Information)
Bu yayınlar VicRoads Müşteri Hizmet Bürolarından, VicRoads kitapevinden
(online olarak www.vicroads.vic.gov.au/bookshop sitesinden) ve belirli gazete
bayilerinden temin edilebilir.
VicRoads bürolarının yerlerini öğrenmek için Tek Başına Araç Kullanmaya Geçiş
(Road to Solo Driving) kitabının arka yüzüne bakınız, 13 11 71 numaralı telefonu
veya TTY (işitme özürlüler için) 1300 652 321 numaralı telefonu arayınız veya
VicRoads ana sayfasını ziyaret ediniz: www.vicroads.vic.gov.au
TAC tarafından hazırlanan ürünler hakkında daha fazla bilgi için (03) 9664 6106
numaralı telefonu arayınız.

Benzer belgeler